چ. آذر 16ام, 1401

شکل نوین دادرسی با بهره گیری از فناوری اطلاعات در قوه‌قضاییه

 توجه به بهره‌گیری از فناوری های نوین همواره مورد تاکید مسئولان نظام بوده است و در پیشانی آن رهبر معظم انقلاب بهره گیری از فناوری‌های نوین را مورد توجه قرار داده اند. مقام معظم رهبری در بخشی از حکم انتصاب حجت الاسلام والمسلمین اژه‌ای به ریاست قوه قضاییه “گسترش فناوری های نوین و تضمین دستیابی آسان و رایگان خدمات قضایی” را مورد تاکید قرار داده اند.

با همین رویکرد بهره گیری از فناوری های نوین به عنوان یکی از اولویت های دستگاه قضایی و مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه قرار گرفت و اقدامات گوناگونی در این حوزه اتفاق افتاد.یکی از این اقدامات برگزاری جلسات دادرسی به صورت الکترونیک است. جلساتی که با بهره گیری از فناوری اطلاعات و به صورت برخط برگزار می‌شود و در آن تکریم حقوق شهروندی مورد توجه قرار می گیرد.

دادرسی الکترونیک از مفاهیم نوینی است که با پیشرفت روز افزون فناوری اطلاعات به وجود آمده است. با بهره‌گیری از فناوری های نوین در امور قضایی، شکل جدیدی از دادرسی ها ایجاد شده است که از آن به عنوان دادرسی الکترونیک یاد می‌شود.باید مورد تاکید قرار داد که گسترش عدالت و بهره گیری از فناوری های نوین از تاکیدات سند تحول قضایی است،سندی مترقی که زمینه گسترش عدالت قضایی را به باور مسئولان عالی قضایی، نخبگان دانشگاهی و کارشناسان حقوق ایجاد می‌کند.

اما منظور از برگزاری جلسات دادرسی به صورت الکترونیک بهره برداری از روش های جدید با بهره گیری از فناوری های نوین است تا در جهت رفع اطاله دادرسی، تسریع در امور جاری محاکم، افزایش دقت و تسریع در امور پرونده ها و جلوگیری از سردرگمی اقدام کرد.

در این شکل از دادرسی حقوق شهروندی مردم مورد توجه قرار می گیرد. تسریع در خدمات رسانی قضایی به مردم،کاهش جمعیت دادگاهی، کاهش منازعات مردمی، جلوگیری از انحرافات اداری و کاهش هزینه ها برخی دیگر از ویژگی های برگزاری جلسات دادرسی به صورت الکترونیک است.

در برگزاری جلسات رسیدگی به صورت الکترونیک امکان حضور غیر فیزیکی افراد در دادگاه ها با استفاده از فناوری‌های نوین تحقق می یابد و مشکلات ناشی از مسافت های طولانی از میان برداشته می‌شود و به اشخاص این امکان را می دهد که در هر منطقه و مکانی در جلسات رسیدگی به صورت مجازی و الکترونیک حاضر باشند.

امروزه شاهد برگزاری این نوع از جلسات چه در داخل کشور و چه در خارج از کشور هستیم و افراد به صورت اختیاری حق انتخاب دارند تا در جلسات رسیدگی به صورت الکترونیکی یا فیزیکی حضور یابند. در واقع در این نوع از رسیدگی ها حق انتخاب افراد سلب نمی شود و افراد می توانند با کمترین امکانات و با گوشی های موبایل شان در این جلسات حضور یابند تا شاهد صرفه جویی در وقت و هزینه های شان باشیم.

با اقداماتی که از سوی قوه قضاییه صورت گرفته است در حال حاضر دادرسی الکترونیک میان مردم عادی و میان زندانیان برگزار می شود تا با بهره گیری از فناوری های نوین اقدامات مناسبی در جهت حقوق شهروندی مردم برداشته شود. البته دستاوردهای قوه قضاییه تنها جنبه داخلی ندارد بلکه ابعاد بین المللی نیز پیدا کرده است.

حجت الاسلام والمسلمین محسنی اژه‌ای رئیس قوه قضاییه ۱۶ شهریورماه سال جاری در دیدار رئیس دیوانعالی اندونزی با اشاره به توسعه ارائه خدمات الکترونیکی در قبال زندانیان، اظهار کرد:  با هوشمندسازی صورت گرفته و تدابیر اتخاذ شده، بدون آنکه زندانی به دادگاه اعزام شود از داخل زندان با دادگاه به صورت صوتی و تصویری ارتباط برقرار می‌کند و این موضوع در حال توسعه یافتن است. همچنین مقدمات ملاقات الکترونیکی و تصویری زندانی با اعضای خانواده‌اش نیز در ایران فراهم است.

سخنان رئیس قوه قضاییه در دیدار مقامات قضایی سایر کشورها نشان می دهد که جمهوری اسلامی در زمینه دادرسی الکترونیک و فناوری های نوین از تجربیات ارزشمند و گرانبهایی برخوردار است.تجربیات و دستاوردهایی که آن را در زمره کشورهای پیشرو در زمینه بهره گیری فناوری‌های نوین قرارداده است.

حجت‌الاسلام والمسلمین مصدق معاون اول قوه‌ قضاییه نیز در دیدار با رئیس دیوان عالی کشور روسیه در ۲۷ مردادماه سال جاری با اشاره به تجربه جمهوری اسلامی ایران در زمینه دادرسی الکترونیک در دوران کرونا افزود: در طول این مدت ضمن رعایت و حفظ حقوق طرفین دعوی و مقررات قانونی، سیستم قضایی موفق شد با طراحی و اجرای سامانه های هوشمند بسیاری از پرونده ها را به صورت غیرحضوری ساماندهی کند، فرایندی که خود موجب کاهش قابل توجه مراجعات حضوری به مراکز قضایی شد.

انجام بیش از ۲۲۳ هزار دادرسی الکترونیک در ۵ ماهه نخست سال

حالا اینطور که محمد کاظمی فرد رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه می گوید شاهد استقبال خوب مردم از این نوع از شیوه دادرسی ها هستیم.

کاظمی فرد در گفت‌وگو با میزان با بیان اینکه در پنج ماهه ابتدایی سال جاری نسبت به همین بازه زمانی درسال گذشته شاهد بیش از ۵۰ درصد رشد در زمینه برگزاری دادرسی الکترونیک میان مردم بوده ایم ،تاکید کرد:در پنج ماه ابتدایی سال گذشته۶۲ هزار و ۶۸۴ جلسه دادرسی به صورت الکترونیک برگزار شده است که در سال جاری با افزایش ۵۰ درصدی و استقبال خوب مردم ۹۴ هزار و ۳۲۵ جلسه دادرسی به صورت الکترونیک برگزار شده است.

رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه افزود:این جلسات با هدف کاهش هزینه های مردم و سرعت در رسیدگی به پرونده ها صورت می گیرد و دیگر نیاز نیست یک فرد برای حضور در یک جلسه دادرسی از یک شهرستان به شهرستان دیگر برود. با این کار شاهد کاهش هزینه ها هستیم ضمن اینکه در وقت افراد صرفه جویی حاصل می شود و حقوق شهروندی محترم شمرده می شود.

کاظمی فرد در ادامه با بیان اینکه در پنج ماهه ابتدایی سال جاری ۱۲۸هزار و ۹۶۲ جلسه دادرسی الکترونیک میان زندانیان برگزار شده است تاکید کرد: این نوع دادرسی با دادرسی میان مردم متفاوت است.در این جلسات دادرسی یکی از طرفین زندانی است و با امکانات مناسبی که فراهم شده است این جلسات به صورت الکترونیک برگزار می شود.

رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه با تاکید بر اینکه در حال حاضر بیش از ۷۷ درصد جلسات رسیدگی زندانیان به صورت الکترونیک برگزار می‌شود گفت: در سال گذشته بیش از ۳۰۰ هزار جلسه دادرسی الکترونیک زندانیان برگزار شده است و خوشبختانه جمهوری اسلامی به یک تجربه ارزشمندی در زمینه دادرسی الکترونیک رسیده است.

محمد کاظمی فرد با بیان اینکه در مجموع از ابتدای سال جاری تا پایان مردادماه ۲۲۳هزار و ۲۸۷ جلسه دادرسی به صورت الکترونیک برگزار شده است تاکید کرد:اگر شما در دادگاهی دعوت می‌شوید تا در جلسه ای حضور پیدا کنید می‌توانید به صورت مجازی در آن دادگاه شرکت کنید.مخصوصا در مواردی که دادگاه در یک شهر دیگر یا یک کشور دیگر باشد. این موضوع بسیارمهمی است که در آن کاهش هزینه های مردم مورد توجه قرار گرفته است. دادرسی های الکترونیک در یک فضای امن و با بهره گیری از فناوری های نوین صورت می گیرد و در آن محدویت های جغرافیایی از بین می رود و فرد می تواند در جلسه رسیدگی دادگاه به صورت برخط حضور داشته باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code

دسته‌ها